รีบๆ เขียนซะก่อนที่จะลืมดีกว่า
กลับไปคราวนี้รู้สึกได้เห็นอะไรเกี่ยวกับประเทศไทยขึ้นเยอะเลยแฮะ ..
จริงๆ กลับไปคราวนี้ตั้งใจจะไปหาข้อมูลเกี่ยวกับเรื่องลายผ้าที่เมืองไทย
เผื่อจะได้เอามาใช้ประโยชน์อะไรได้บ้าง … (ก็หวังว่าจะเป็นยังงั้นนะ)

งั้นก็เริ่มเลยดีกว่า !
1.ลายผ้าไทย… หลังจากไปวนเวียนอยู่แถวเชียงใหม่ แม่ฮ่องสอนนานกว่าอาทิตย์
เลยได้เห็นลายผ้าชาวเขาโคตรจะหลากสีสัน  มีทั้งแบบแนวสีรุ้งผสมเรขาคณิต
หรือเป็นแนวปักครอสติสใช้ด้ายสีสดๆ หรือแนวเอาผ้าเก่ามาผสมกับการปักแบบใหม่

ก่อนหน้านี้เคยเห็นขายกระโปรงผ้าชาวเขาอยู่บ้างที่จตุจักรและมาบุญครอง …
ราคาแพงโคตรจนเข้าใจว่า เฮ้ย .. มันคงต้องทำมือมาแน่ ๆ -_-”
แต่พอไปถามราคาที่เชียงใหม่ .. เอ้ ! ลายก็คล้ายๆ กัน
แต่ทำไมราคาถูกกว่าเยอะมาก …
ถามคุณคนขายบอก “ผ้าพวกนี้เอามาจากลาวอีกที”
อืม..ก็อาจจะเป็นไปได้ว่าใกล้แหล่งผลิตมากกว่าล่ะนะ 

กลับมากรุงเทพฯอีกที .. ใครได้วนเวียนไปแถวสยาม
ติดกับทางลง สะพานลอย  BTS   อาจจะเคยเห็นร้าน
เสื้อผ้าพื้นเมืองชื่อ “แพร” ตั้งอยู่มานานโขกว่า 40 ปี ..
คุณพี่เจ้าของร้านใจดีโคตร  พอแค่เราบอกว่าตั้งใจ
อยากทำรายงานเกี่ยวกับเรื่องลายผ้า .. พี่เค้าเลยให้ข้อมูลอย่างเต็มที่ ..
บวกกับคุณเจ้าของยังเป็นศิษย์เก่ารร.ศิลปะที่ Berlin อีกตะหาก ..
(อะไรมันจะพอดีขนาดนั้น  )  สรุปจากที่ฟังคุณพี่เล่ามา ..
เลยได้รู้ว่าพัฒนาการลายผ้าชาวเขาปัจจุบันส่วนใหญ่
ได้เข้าสู่ระบบอุตสาหกรรมไปซะแล้ว … จากที่เคยปักลายผ้า
ตามใจชอบเหมือนเป็นงานศิลปะ  ปักเป็นเรื่องราว
ตามสภาพแวดล้อมที่ได้พบเห็น .. ปัจจุบัน กลายเป็นปัก
ตาม order ไม่ต้องคิดเอง..งานก็จะดูเป็นแนวไม่ละเอียดอ่อน
เหมือนสมัยก่อน   วัตถุดิบที่ใช้ก็เปลี่ยนไป จากเมื่อก่อนที่เคย
ใช้ฝ้ายจากการปั่นด้ายเอง  ใช้สีที่ได้จากธรรมชาติ
เช่น สีแดงจากครั่ง หรือสีน้ำเงิน indigo  ก็พัฒนา
กลายเป็นใช้ไหมพรมใยสังเคราะห์ เพราะหาซื้อได้ง่าย และราคาถูก

งานผ้าชาวเขาที่เป็นแนวปักสไตล์ครอสติสส่วนใหญ่มักมาจาก
“เผ่าม้ง”  ทั้งม้งไทย   ม้งลาว  ม้งเวียดนาม ฯ ซึ่งจะปักบนผ้าใยกัญชา
(เนื่องจากกัญชาผิดกม. ผ้าใยกัญชาในปัจจุบันเลยหายากตามไปด้วย)
ลายที่ปักก็มักจะเป็นแรงบันดาลใจที่ได้พบเห็นจากชีวิตประจำวัน
นอกจากการปักแล้ว ยังมีการเขียนผ้าสไตล์บาติก (ใช้เทียน)
ผสมผสานไปด้วยเช่นกัน

สมัยก่อนที่คุณพี่เค้าศึกษาเรื่องนี้ ก็ต้องไปอยู่กับชาวเขาเป็นเดือนๆ เลย ..
ผ้าชาวเขาที่ได้มาตอนนั้นก็จะเป็นแนวสินน้ำใจจากการไปคลุกคลี
ช่วยเหลือแลกเปลี่ยนกันโดยไม่มีตัวเงินเข้ามาเกี่ยว ข้อง

ถ้าอยากรู้ว่าชิ้นไหนเป็นงานพื้นเมืองแท้ดั้งเดิมก็ต้องดูที่สี
และลายเป็นหลัก .. เช่น สีแดงสดจากธรรมชาติ หากเวลา
ผ่านไปนานๆ มันก็จะกลายเป็นสีแดงมืดๆ .. (แต่ไม่ได้ซีดนะ)
และลายผ้าก็โคตรละเอียดเหมือนเวลาแกะสลักด้วยมือน่ะ
( อยากรู้จังว่าเค้าใช้ไม้บรรทัดกันรึเปล่า )

เสียดายที่ตอนไปคุย..เป็นการเข้าไปในร้านโดยบังเอิญ
เลยไม่ได้มีโอกาสจะอัดเทปเป็นเรื่องเป็นราว

แต่ถ้าหากใครต้องการได้ข้อมูลเพิ่มเติม แนะนำให้ลองไปคุย
ที่ร้านโดยตรง หรือเมื่อต้นมี.ค.นิตยสารแจกฟรีที่เชียงใหม่ “HIP”
มีคอลัมน์น่าสนใจเกี่ยวกับการวิเคราะห์ลายชาวเขาเรื่องการใช้สีอยู่ ..
แนะนำไม่ควรพลาดเป็นอย่างยิ่ง (มีมา 3 เล่มแล้วล่ะมั้งเนี่ย )